Có phải nộp tờ khai thuế TNCN, khi không phát sinh chi trả thu nhập không?

Có phải nộp tờ khai thuế TNCN, khi không phát sinh chi trả thu nhập không?

Đây là vấn đề đang được kế toán quan tâm gần đây, và hiện tại vẫn chưa có câu trả lời thỏa đáng, nhưng bạn có thể tham khảo lời chia sẻ từ một cựu thành viên về kế toán chia sẻ về vấn đề: Có phải nộp tờ khai thuế TNCN quý/tháng, khi không phát sinh chi trả thu nhập không? như sau:

Như bạn đã biết:

– Quy định hiện tại (Luật 38 và NĐ 126) chưa có diễn giải rõ ràng, chưa có đề cập cụ thể, nên chính cơ quan thuế cũng lúng túng. Nhiều cục thuế đang diễn giải theo tính thận trọng và tránh rủi ro cho cơ quan thuế sau này.

– Quy định cũ (TT156) thì đề cập rất rõ ràng: “Trường hợp trong tháng hoặc quý, tổ chức, cá nhân trả thu nhập không phát sinh khấu trừ thuế thu nhập cá nhân thì không phải khai thuế.”

– Thông tư 156 vẫn còn hiệu lực. Ai đó bảo rằng, thông tư 156 không phải văn bản quy phạm pháp luật thì mình chịu luôn, và không muốn tranh cãi.

Trong trường hợp này, chúng ta có thể diễn giải 3 tình huống:

1. Doanh nghiệp không có lao động.
2. Doanh nghiệp có lao động, nhưng không có chi trả lương.
3. Doanh nghiệp có lao động, có chi trả lương, nhưng chưa đến mức khấu trừ thuế.

Nếu theo nguyên tắc thuế TNCN, nghĩa vụ thuế TNCN phát sinh tại thời điểm chi trả thu nhập, thì có thể hiểu rằng, hai trường hợp đầu tiên là do nguyên tắc của sắc thuế này, nên chúng ta không cần nộp tờ khai trắng. Với trường hợp thứ 3, chúng ta có thể hiểu rằng đó là cơ quan thuế muốn giảm thủ tục hành chính cho doanh nghiệp, nên bớt tờ khai trong trường hợp này.

Câu hỏi đặt ra ở đây là: “cơ quan thuế có thực sự cần tờ khai thuế TNCN cho 3 trường hợp trên không?” Và: ” Lợi ích mang lại có đáng để yêu cầu doanh nghiệp làm việc này hay không?”

1. Câu hỏi đầu tiên: “Cơ quan thuế có thực sự cần tờ khai thuế TNCN cho 3 trường hợp trên không?”

Có lẽ rằng, việc cơ quan thuế yêu cầu doanh nghiệp nộp tờ khai thuế TNCN (dù nộp trắng), xuất phát từ mong muốn quản lý rủi ro liên quan đến phần chi phí lương. Vì doanh nghiệp xào nấu quá nhiều ở phần chi phí lương này.

Tuy nhiên, nếu yêu cầu doanh nghiệp nộp tờ khai (dù không có gì để khai), liệu có giải quyết được vấn đề mà cơ quan thuế mong đợi không?

Theo ý kiến cá nhân mình là không.

Đơn giản là doanh nghiệp có thể kê khai trắng, và cuối năm kê khai bổ sung, cùng lúc làm tờ khai quyết toán.

Tức vấn đề không được giải quyết, nhưng lại liên lụy những doanh nghiệp làm ăn đàng hoàng không có lao động, không có chi trả lương, hoặc thậm chí là có chi trả mà chưa đến mức khấu trừ thuế.

Điều đó có nghĩa là vì một số ít doanh nghiệp gian mà làm ảnh hưởng đến tất cả doanh nghiệp làm ăn đàng hoàng.

Còn bạn nào nói, doanh nghiệp đàng hoàng ít, mà gian thì nhiều, thì mình không có gì để tranh cãi. Vì đó là cái nhìn thiển cận, chứ không phải cái nhìn vĩ mô của người làm quản lý, mong muốn tạo điều kiện cho tất cả người dân tham gia thị trường, tạo lập doanh nghiệp.

Vậy, chúng ta có cách làm khác, những vẫn giúp cơ quan thuế yên lòng không?

Theo mình là có.

Đó là áp dụng nguyên tắc cơ bản của thuế TNCN: Nghĩa vụ thuế TNCN phát sinh theo thời điểm thực tế chi trả.

Điều đó có nghĩa là Tổng Thu nhập chịu thuế hàng tháng/quý = Tổng thu nhập chịu thuế tờ khai quyết toán năm.

Như vậy, cơ quan thuế chỉ cần thiết lập trên hệ thống quản lý công thức trên. Khi thấy Tổng thu nhập chịu thuế trên tờ khai quyết toán năm > Tổng thu nhập chịu thuế của tất cả tờ khai tháng/quý trước đó, thì yêu cầu doanh nghiệp giải trình.

2. ” Lợi ích mang lại có đáng để yêu cầu doanh nghiệp làm việc này hay không?”

Dù không có số liệu dẫn chứng thiệt hại tiền thuế do doanh nghiệp gian gây ra, nhưng tôi tin chắc rằng lợi ích mang lại không đáng để CQT yêu cầu doanh nghiệp làm việc này.

Việc CQT suy nghĩ giải pháp tạo điều kiện cho doanh nghiệp làm ăn đàng hoàng phát triển sẽ tốt hơn nhiều so với việc vì vài kẻ gian và làm phiền lòng những doanh nghiệp làm ăn đàng hoàng.

Luật quản lý thuế của chúng ta lâu nay vẫn đưa ra nguyên tắc: Doanh nghiệp tự kê khai và tự chịu trách nhiệm. Vậy thì CQT hãy tin tưởng doanh nghiệp và hãy trừng phạt thật nặng kẻ gian để kẻ gian cảm thấy cái giá phải trả khi làm ăn gian.

Điều đó tốt hơn nhiều so với việc suốt ngày chạy theo kẻ gian.

3. Nếu bạn hỏi, vì tờ khai thuế GTGT chúng ta phải nộp trắng, nên tờ khai thuế TNCN chúng ta cũng phải nộp trắng?

Thì mình sẽ hỏi lại bạn, tờ khai thuế TNCN (không phát sinh khấu trừ thuế) chúng ta đã từng tạo điều kiện cho doanh nghiệp không phải nộp, vậy thì tại sao tờ khai thuế GTGT chúng ta không làm thế (khi không phát sinh).

Hiện nay và sắp tới, chúng ta đã sử dụng hóa đơn điện tử rồi, nên khi xuất một hóa đơn điện tử thì CQT đã nắm được thông tin của bên bán và bên mua. Vậy có cần thiết phải nộp một tờ khai trắng không?

4. Tương tự như vậy, báo cáo tình hình sử dụng hóa đơn, chúng ta bỏ được không?

Theo mình là được, khi doanh nghiệp xuất hóa đơn điện tử, dữ liệu đã chuyển về CQT, CQT nắm rõ doanh nghiệp sử dụng hóa đơn nào, xóa bỏ hóa đơn nào, hủy hóa đơn nào. Vậy có cần làm báo cáo tình hình sử dụng hóa đơn không?

Điều mình muốn nói, ở cấp bậc quản lý, CQT nên cân nhắc tạo mọi điều kiện và bỏ càng nhiều thủ tục cho doanh nghiệp càng tốt, để tạo môi trường phát triển cho doanh nghiệp, cho họ thấy cái lợi ích của việc tuân thủ pháp luật, cũng như cho họ thấy cái giá phải trả khi vi phạm pháp luật.

Việc chạy theo quản lý thằng gian sẽ là một vòng luẩn quẩn và làm phiền người ngay.

Tham khảo: Tuấn Ca

Như vậy, bài viết đã giải thích một cách khách quan nhất về việc, có phải nộp tờ khai thuế TNCN theo quý/tháng, khi không phát sinh chi trả thu nhập không? Hy vọng đã giải đáp một phần nào khúc mắc của bạn.

=> Tham khảo:

Khóa học HOÀN THUẾ VÀ THANH KIỂM TRA QUYẾT TOÁN THUẾ

Khoá học BÁO CÁO TÀI CHÍNH & THUẾ CHUYÊN SÂU

Ngoài ra trong khóa học Báo cáo tài chính và thuế chuyên sâu, bạn có thể tìm hiểu sâu hơn về các loại sắc thuế, từ nguyên lý đến tình huống cụ thể cho từng loại thuế và cách giải quyết tranh chấp bất đồng với cơ quan thuế, khóa học là sự tích hợp đầy đủ giữa phân tích báo cáo tài chính và am hiểu sâu sắc về thuế để mang lại giá trị cao hơn. Khóa học là sự chia sẻ từ những chuyên gia hàng đầu đến từ Big4 trong lĩnh vực tư vấn thuế và kiểm toán.