Nhiều người nghĩ rằng kế toán nội bộ chính là kế toán tiền lương, công nợ hay làm kho,… Tuy nhiên, trên thực tế, khi làm kế toán nội bộ tại một tổ chức hay doanh nghiệp thì kế toán phải tập hợp được những giao dịch phát sinh thực tế của doanh nghiệp nhằm xác định lãi lỗ. Vậy kế toán nội bộ là gì, công việc bao gồm những gì, có bao nhiêu chức năng trong doanh nghiệp, hãy cùng Học viện TACA tìm hiểu ngay sau đây.
Tìm hiểu chung về kế toán nội bộ
Kế toán nội bộ là công việc xử lý các hóa đơn, chứng từ không có số liệu phát sinh trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp. Mục đích của việc thống kê, phân tích các số liệu này là tính lợi nhuận hay lỗ trong hoạt động kinh doanh của công ty. Nhờ vào đó, công ty có thể đưa ra các chiến lược phù hợp, giúp doanh nghiệp phát triển bền vững và lâu dài trong tương lai.
Nhiệm vụ của kế toán nội bộ

Công việc của một người làm kế toán nội bộ khá đa dạng. Họ đảm nhiệm việc ghi chép những hoạt động kinh doanh diễn ra hàng ngày vào sổ sách kế toán, bao gồm các công việc cụ thể như sau:
- Phát hành, kiểm soát, xác nhận tính hợp pháp, hợp lệ của các chứng từ kế toán nội bộ diễn ra theo đúng trình tự để luân chuyển hợp lý.
- Hạch toán (quan sát, đo lường, tính toán và ghi chép) các chứng từ kế toán nội bộ.
- Lưu giữ các chứng từ kế toán một cách an toàn, khoa học.
- Phối hợp với các bên liên quan hay kế toán nội bộ khác để kiểm soát các công việc.
- Dựa theo yêu cầu của nhà quản trị như: lập các bản báo cáo đột xuất, lập báo cáo theo năm, quý, tháng, tuần.
- Thống kê và phân tích các số liệu về tình hình hoạt động kinh doanh của công ty để đưa ra ý kiến tư vấn cho giám đốc điều hành.
- Tuy nhiên, mỗi doanh nghiệp sẽ có những công việc kế toán nội bộ khác nhau dựa vào đặc trưng hoạt động kinh doanh hay năng lực nhân viên.
>> Xem thêm: Mô tả công việc kế toán nội bộ và những điều cần nắm rõ
Phân loại kế toán nội bộ
Tại các doanh nghiệp, tập đoàn lớn, kế toán nội bộ thường được phân thành nhiều vị trí khác nhau nhằm đảm bảo thực hiện tốt vai trò và hiệu suất công việc.
Kế toán thu chi
Kế toán thu chi là người quản lý chứng từ các khoản thu chi phát sinh trong doanh nghiệp. Những chứng từ quan trọng này dùng để chứng minh, giải trình về các khoản chi phí phát sinh có liên quan cơ quan khác với cơ quan thuế. Vì thế, kế toán cần phải lưu ý những giấy tờ có liên quan đến việc hoạt động của doanh nghiệp nếu đảm nhận vị trí kế toán thu chi trong công ty.
Dựa vào các quy định của công ty, quỹ tiền mặt và một số chứng từ kèm theo, kế toán thu chi sẽ phải quản lý mọi khoản thu chi phí phát sinh.
Kế toán kho
Kế toán kho là người làm việc tại kho chứa nguyên vật liệu, hàng hóa của công ty. Nếu là một kế toán kho, bạn sẽ chịu trách nhiệm trong việc lập các hóa đơn, chứng từ để theo dõi hàng hóa trong kho một cách chi tiết:
- Tình hình hàng hóa trong quá trình nhập – xuất – tồn kho
- Đối chiếu các chứng từ, sổ sách, hóa đơn do thủ kho trình lên với thực tế, từ đó giúp doanh nghiệp hạn chế những thất thoát, rủi ro có thể xảy ra.
Kế toán ngân hàng
Kế toán ngân hàng là vị trí thực hiện các công việc bao gồm như:
- Thu thập, ghi chép, xử lý và phân tích những thông tin giao dịch, nghiệp vụ về tài chính, kinh tế của ngân hàng.
- Cung cấp thông tin nhằm phục vụ cho công tác quản lý hoạt động tiền tệ tại ngân hàng.
- Cung cấp thông tin cho khách hàng là các cá nhân, tổ chức theo đúng quy định của Pháp luật.
Kế toán tiền lương
Dựa trên các bảng theo dõi công tác, bảng chấm công, hợp đồng lao động, phiếu làm thêm giờ, hợp đồng khoán,… kế toán tiền lương sẽ thực hiện các công việc hạch toán tiền lương. Từ đây, nhiệm vụ của kế toán là lập bảng tính lương, thanh toán tiền lương, thưởng cho người lao động, cũng như chế độ bảo hiểm tương ứng.
Kế toán tiền lương có vai trò rất quan trọng trong vấn đề đảm bảo những quyền lợi mà người lao động được hưởng:
- Tính tiền lương đúng và đủ.
- Trả đầy đủ lương, trợ cấp, phụ cấp cũng như tiền thưởng theo quy định tại doanh nghiệp để người lao động yên tâm làm việc.
- Hạn chế tối đa những phát sinh mâu thuẫn hay tranh chấp, bất đồng liên quan tới tiền lương, thưởng, giúp doanh nghiệp quản lý nhân sự hiệu quả, ổn định sản xuất.
Kế toán bán hàng
Kế toán bán hàng là những công việc liên quan đến ghi chép các nghiệp vụ giao dịch bán hàng như:
- Làm thẻ V.I.P cho khách hàng nếu khách có nhu cầu.
- Thực hiện ghi chép những nghiệp vụ kế toán của công ty phát sinh.
- Nhập số liệu hàng hóa được mua vào và bán ra lên phần mềm kế toán.
- Tổng hợp các số liệu hàng hóa bán và mua vào mỗi ngày để lập báo cáo cho trưởng phòng kế toán.
- Hỗ trợ công việc và phối hợp với kế toán tổng hợp.
- Đối chiếu số liệu trên phần mềm với số công nợ phải trả và số liệu trong kho về việc mua bán hàng.
- Phối hợp hỗ trợ với bộ phận kế toán khi cần.
- Theo dõi, tính chiết khấu cho khách hàng.
Vào cuối ngày thì kế toán bán hàng sẽ thực hiện các công việc như:
- Tính tổng giá trị hàng hóa đã bán cộng với thuế giá trị gia tăng (nếu có) trong ngày.
- Kiểm tra số lượng hàng xuất, tồn vào cuối ngày để đối chiếu với thủ kho.
Kế toán công nợ
Kế toán công nợ có vai trò chịu trách nhiệm theo dõi, giám sát, thúc đẩy và xử lý các khoản công nợ của công ty, bao gồm:
- Xác nhận các chứng từ thanh toán, hóa đơn bán hàng.
- Kiểm tra, theo dõi công nợ của doanh nghiệp.
- Thực hiện bút toán chuyển công nợ dịch vụ, hàng hóa..
- Theo dõi thông tin khách hàng đã thanh toán.
- Lập bản báo cáo về công nợ và công nợ đặc biệt.
- Công nợ tạm ứng và công nợ ủy thác.
Kế toán tổng hợp
Dựa vào chỉ tiêu giá trị của doanh nghiệp, kế toán tổng hợp sẽ thực hiện việc ghi chép, phản ánh các số liệu từ đó thống kê một cách tổng quát vào sổ sách kế toán, tài khoản, báo cáo tài chính. Đây là vị trí có vai trò rất quan trọng trong việc chịu trách nhiệm chung về số liệu từ chi tiết đến tổng hợp trong sổ kế toán. Người đảm nhận vị trí này sẽ giúp doanh nghiệp giải quyết chính xác các vấn đề về tài chính.
Kế toán trưởng
Kế toán trưởng là người có trình độ, năng lực, kiến thức chuyên môn cao, khả năng điều hành cũng như có phẩm chất đạo đức tốt. Người này có khả năng tổ chức công tác kế toán trong đơn vị hạch toán cơ sở. Hầu hết tại các đơn vị kinh doanh, doanh nghiệp hay công ty thì kế toán trưởng là người làm việc dưới quyền kiểm soát của giám đốc tài chính.
Kế toán trưởng có chức năng tổ chức, kiểm tra công việc kế toán ở doanh nghiệp. Vì thế, kế toán trưởng đóng vai trò hỗ trợ công việc trong lĩnh vực tài chính, chuyên môn kế toán cho giám đốc điều hành. Trong pháp luật hiện hành, Nhà nước có những quyết định việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, thưởng, thuyên chuyển và kỷ luật kế toán trưởng,…
Một số yêu cầu trong công việc kế toán nội bộ
Để trở thành kế toán nội bộ, bạn không chỉ hiểu rõ công việc mình làm mà còn phải rèn luyện thêm nhiều kỹ năng khác để trở thành một kế toán viên chuyên nghiệp, chẳng hạn:
- Nghiệp vụ kế toán thành thạo: Sau khi thực hiện nhuần nhuyễn các quá trình đào tạo trong chuyên ngành kế toán, bạn cần nắm rõ các nghiệp vụ khác như: thống kê, lưu trữ, làm báo cáo, làm hồ sơ…
- Nhanh nhạy trong khả năng tính toán: Ngoài việc sử dụng các phần mềm hỗ trợ hiện đại, bạn cần rèn luyện khả năng tính toán để hạn chế tối đa những sai số không mong muốn
- Biết sử dụng máy tính hiệu quả: Rèn luyện các kỹ năng sử dụng phần mềm cũng như sử dụng công cụ tin học văn phòng tốt.
- Bảo mật tuyệt đối thông tin: Nếu thông tin bị rò rỉ ra bên ngoài thì kế toán nội bộ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật. Vì vậy, việc bảo mật thông tin chặt chẽ là điều cực kỳ cần thiết mà mỗi kế toán cần lưu ý.
- Khả năng giao tiếp tốt: Không chỉ làm việc với khách hàng mà kế toán nội bộ còn phối hợp với các bộ phận khác, cho nên bạn cũng cần trau dồi thêm khả năng giao tiếp hiệu quả với mọi người.
Đặc điểm của kế toán nội bộ
- Đa dạng và linh hoạt: Kế toán nội bộ bao gồm nhiều loại báo cáo khác nhau, tùy thuộc vào yêu cầu quản lý, như báo cáo chi phí, dự đoán tài chính và phân tích hiệu suất hoạt động. Thông tin thường được điều chỉnh theo từng phòng ban hoặc dự án cụ thể.
- Thời gian và chi tiết: Báo cáo kế toán nội bộ thường được thực hiện một cách thường xuyên, có thể là hàng ngày, hàng tuần hoặc hàng tháng, với mức độ chi tiết cao hơn so với báo cáo tài chính.
- Không bị ràng buộc bởi quy chuẩn bên ngoài: Khác với kế toán tài chính, kế toán nội bộ không cần phải tuân theo các chuẩn mực kế toán quốc tế hoặc quy định pháp lý, cho phép sự linh hoạt trong việc ghi chép và báo cáo thông tin.
- Tập trung vào chi phí và hiệu quả: Kế toán nội bộ thường phân tích chi phí sản xuất, chi phí hoạt động và các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả của doanh nghiệp, giúp cho quản lý đưa ra các quyết định nhằm tối ưu hóa chi phí và cải thiện hiệu suất.
- Đảm bảo bảo mật thông tin: Do thông tin kế toán nội bộ thường mang tính chất chiến lược và cần bảo mật, việc bảo vệ thông tin này trở thành ưu tiên hàng đầu để tránh nguy cơ rò rỉ hoặc gian lận.
Làm thế nào để trở thành
Trên đây là những thông tin hữu ích mà Học viên TACA đã tổng hợp về vai trò, công việc của một kế toán nội bộ trong doanh nghiệp. Hy vọng rằng qua bài viết trên, bạn đã hiểu rõ hơn về công việc của một kế toán nội bộ trong doanh nghiệp.
Xem thêm: