18/09/2019 Tài liệu Ôn thi Chứng chỉ CPA, APC

Ôn thi CPA và chứng chỉ hành nghề kế toán môn thuế thu nhập cá nhân (Phần 1)

Nội dung chính

Ôn thi CPA và chứng chỉ hành nghề kế toán môn thuế thu nhập cá nhân (Phần 1)

Đăng ký nhận ngay LỊCH THI CPA 2026 sớm nhất

Thuế thu nhập cá nhân

Luật hợp nhất Số: 15/VBHN-VPQH ngày 11/12/2014

Thông tư hợp nhất Số: 05/VBHN-BTC ngày 14/03/2016

1. Phạm vi áp dụng

1.1. Người nộp thuế thu nhập cá nhân

Cá nhân cư trú hoặc cá nhân không cư trú

1.2. Tiêu chí xác định cá nhân cư trú

– Có mặt tại VN từ 183 ngày trở lên tính trong năm dương lịch hoặc trong 12 tháng liên tục kể từ ngày đầu tiên có mặt ở VN

– Có nơi ở thường xuyên tại VN

+ Có nơi ở thường xuyên là nơi sinh sống, đăng ký thường trú

+ Có nhà thuê để ở với thời hạn từ 183 ngày trở lên

1.3. Phân biệt nghĩa vụ

Khác nhau giữa cá nhân cư trú và không cư trú

Nội dung	Cá nhân cư trú	Cá nhân không cư trú
Thu nhập từ tiền lương, tiền công
1. Phát sinh thu nhập	Thu nhập toàn cầu	Thu nhập phát sinh tại Việt Nam
2. Thu nhập tính thuế tiền lương tiền công	= TN chịu thuế – Bảo hiểm bắt buộc – giảm trừ gia cảnh – đóng góp tự thiền	= Thu nhập chịu thuế
3. Thuế suất tiền lương tiền công	Biểu thuế lũy tiến từng phần	Thuế suất 20%
4. Giảm trừ	Các thu nhập khác không có giảm trừ	Không có giảm trừ với bất kỳ khoản thu nhập chịu thuế nào
Thu nhập từ chuyển nhượng vốn
1. Thu nhập tính thuế	Giá chuyển nhượng – Giá vốn	Giá chuyển nhượng
2. Thuế suất	20%	0,1%

>> Tham khảo:

2. Thu nhập chịu thuế

10 khoản thu nhập chịu thuế

1	Thu nhập từ kinh doanh (Nhóm 1)
2	Thu nhập từ tiền lương tiền công (Nhóm 3)
3	Thu nhập từ đầu tư vốn (Nhóm 1)
4	Thu nhập từ chuyển nhượng vốn (Nhóm 1)
5	Thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản (Nhóm 1)
6	Thu nhập từ trúng thưởng (Nhóm 2)
7	Thu nhập từ bản quyền (Nhóm 2)
8	Thu nhập từ nhượng quyền thương mại (Nhóm 2)
9	Thu nhập từ nhận thừa kế (Nhóm 2)
10	Thu nhập từ nhận quà tặng (Nhóm 2)

Lưu ý: Nguyên tắc chung khi xác định TNCT

– Là thu nhập trươc thuế thu nhập cá nhân (GROSS of PIT)

VD: Cổ tức được chia 95 triệu

-> Thu nhập chịu thuế = 95/(1-5%) = 100

-> Thuế TNCN = 5%*100 = 5 tr

– Không tính thu nhập miễn thuế và thu nhập được trừ vào TNCT

Khác thuế TNDN: thu nhập chịu thuế có bao gồm thu nhập miễn thuế -> sau đó mới tính trừ đi thu nhập miễn thuế

Thuế TNCT: Loại trừ luôn thu nhập miễn thuế trong thu nhập chịu thuế

– Đồng tiền xác định TNCT: Đồng Việt Nam

Nếu thu nhập ngoại tệ theo tỷ giá thực tế mua vào của ngân hàng VCB hoặc ngân hàng giao dịch thực tế

– Thời điểm tính thuế

+ Nguyên tắc chung: Thời điểm thực trả thu nhập hoặc thời điểm nhận thu nhập hoặc hoàn thành thủ tục pháp lý

* Đầu tư vốn là khấu trừ trước khi trả

* Trúng thưởng: Chi trả trước khi chi trả

Lưu ý:

+ TH cụ thể:

1. Trường hợp trả cổ tức bằng cổ phiếu:

* Tại thời điểm nhận cổ tức bằng cổ phiếu thì chưa phải tính thuế đối với thu nhập từ đầu tư

* Khi chuyển nhượng cổ phiếu này mới tính thuế TNCN đối với khoản thu nhập từ đầu tư vốn và tính thêm thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán

-> Thời điểm chuyển nhượng đầu tiên

2. Trả thưởng bằng cổ phiếu:

* Tại thời điểm nhận cổ phiếu chưa tính thuế TN từ tiền lương, tiền công

* Khi chuyển nhượng cổ phiếu: Tính thuế TN từ tiền lương, tiền công và thu nhập chuyển nhượng chứng khoán

-> Thời điểm chuyển nhượng đầu tiên

3. Người sử dụng lao động mua bảo hiểm nhân thọ và các khoản bảo hiểm khác không tích lũy về phí bảo hiểm

* Xét bản chất là khoản tiền lương tiền công, nhưng đến hết hợp đồng mới được hưởng -> nhưng nếu không thu ngay cũng sợ trốn

* Nếu mua bảo hiểm của công ty được thành lập theo pháp luật VN:

Tại thời điểm mua bảo hiểm chưa tính thuế, khi đáo hạn hợp đồng công ty bảo hiểm khấu trừ và nộp thuế trước khi trả cho người lao động: Khấu trừ 10%

* Nếu mua bảo hiểm của công ty nước ngoài không có cơ sở thường trú VN: Thì người sử dụng lao động phải khấu trừ thuế khi mua bảo hiểm cho người lao động

VD: Lương người lao động 20 triêu, ngoài lương ra công ty mua thêm BH nhân thọ là 2 tr, GS sau khi giảm trừ gia cảnh bản thân thì TNCT của cá nhân là 20-9=11 triệu tính theo biểu thuế lũy tiến từng phần là 780k; còn phần 2 tr thì khấu trừ 10% là 200k -> Tổng thuế TNCN là 980k

4. Chuyển nhượng bất động sản:

– Thỏa thuận bên mua nộp thuế: Thời điểm làm thủ tục chuyển nhượng bất động sản

– Không có thỏa thuận bên mua nộp thuế: Thời điểm hợp đồng chuyển nhượng có hiệu lực theo quy định pháp luật

– Nếu chuyển nhượng nhà hình thành trong tương lai: Thời điểm hợp đồng chuyển nhượng có hiệu lực theo quy định pháp luật”

* Phân nhóm thu nhập chịu thuế

Ôn thi CPA và chứng chỉ hành nghề kế toán môn thuế thu nhập cá nhân (Phần 1)

Lưu ý một số khoản trừ khỏi thu nhập tiền lương tiền công

Nguyên tắc chung: Các khoản lợi ích bằng tiền hoặc không bằng tiền đều phải tính thuế

Trừ các khoản:

1. Chữa bênh Hiểm nghèo:

– Người lao động

– Thân nhân người lao động:

– Tối đa: Viện phí sau khi trừ đi khoản bảo hiểm đã trả”

2. Tiền nhà

– Nhận bằng tiền: Tính toàn bộ vào thu nhập chịu thuế

– Người sử dụng lao động trả thay tiền nhà: Tính vào thu nhập chịu thuế nhưng không vượt quá 15% tổng thu nhập chịu thuế phát sinh (chưa bao gồm tiền thuê nhà) không phân biệt nơi chi trả

3. Một số lợi ích được hưởng như massage:

– Nếu dùng chung thì không tính vào thu nhập chịu thuế

– Nếu ghi đích danh thì tính vào TNCT”

4. Khoán chi:

– Trong mức quy định: Không tính

– Vượt mức: Tính thu nhập chịu thuế”

VD: Đối với cơ quan nhà nước thì có Nhà nước quy định; đối với doanh nghiệp thì theo quy chế

3. Thu nhập miễn thuế

Đọc thì phải xem tại sao lại được miễn thuế

1. Kiều hối:

2. Lãi tiền gửi tiết kiệm: Muốn bỏ tiền nhàn rỗi vào ngân hàng để nhà nước kinh doanh

3. Chuyển nhượng nhà ở duy nhất: Để hợp lý hóa chỗ ở không nhằm mục đích kiếm lợi

Phải thỏa mãn:

– Chuyển nhượng toàn bộ đất và nhà

– Có quyền sử dụng đất ít nhất từ 183 ngày trở lên: Tránh trường hợp buôn bán bất động sản, ở nhà thuê bán đất chính chủ

4. Thừa kế, quà tặng là Vốn và Bất động sản giữa anh chị em ruột: Đây là nhu cầu cơ bản, truyền thống của người VN là cha truyền con nối

5. Phần làm thêm giờ vượt quá mức lương ban ngày:

Theo luật lao động:

Không quá 200 giờ: để không bị bóc lột

Làm ngoài giờ hành chính ít nhất: 150%

Làm thứ 7, CN ít nhất: 200%

Làm ngày lễ ít nhất: 300%”

6. Chuyển đổi đất nông nghiệp: Thúc đẩy sản xuất nông nghiệp, hợp lý hóa vùng đất sản xuất
Đây là phần 1 tiếp theo mình sẽ chia sẻ thêm phần 2. Với kiến thức thuế thu nhập cá nhân mà TACA chia sẻ các bạn sẽ ôn thi hiệu quả hơn. Chúc các bạn ôn thi tốt và đạt kết quả cao!

>> Xem thêm:

Trên đây là toàn bộ Ôn thi CPA và chứng chỉ hành nghề kế toán môn thuế thu nhập cá nhân (Phần 1). Ngoài ra, bạn có biết:

Có một “bí kíp truyền đời” về phương pháp, cách thức ôn thi khoa học, hiệu quả giúp bạn đậu CPA ngay lần thi đầu: “Bạn thực sự cần mổ xẻ, phân tích cấu trúc đề thi CPA các năm để lượng thức hóa toàn bộ kiến thức thay vì chỉ hệ thống các dạng bài tập một cách rời rạc.” – Điều này quyết định đến 65% tỷ lệ đậu của bạn!

Bên cạnh đó, để dễ dàng ôn thi dù thời gian bận rộn – bạn cần chọn được nguồn học uy tín, lộ trình rõ ràng, phương pháp học phù hợp và giảng viên đồng hành chất lượng – người có thể cung cấp cho bạn chuyên môn sâu – đơn giản hóa bản chất – và bắt được lỗi sai thường gặp khiến mất điểm oan. Điều này chưa bao giờ là dễ dàng nhất là với CPA – kỳ thi có tới 7 môn & nặng kiến thức chuyên ngành. Nhưng không sao, TACA ở để giúp bạn hiện thực hóa tất cả các điều trên thông qua BỘ TÀI LIỆU LUYỆN THI CHỨNG CHỈ HÀNH NGHỀ KẾ TOÁN KIỂM TOÁN (APC/CPA) tại đây:

>> Tải ngay: Trọn bộ tài liệu 7 môn CPA – Ôn thi CPA hoàn toàn miễn phí tại đây

Bạn cũng có thể Sở hữu các chứng chỉ hành nghề kế toán – kiểm toán – đại lý thuế một cách tiết kiệm thời gian, công sức, chi phí mà vẫn được tiếp cận lộ trình ôn thi bài bản, phương pháp học thông minh và dễ dàng vượt qua kỳ thi CPA/APC ngay trong năm nay với: